Victor Vlam struikelt over zijn eigen gretigheid
You come at the king, you best not miss
OPHEF! Tim Hofman (BNN-VARA) zou zijn journalistieke belangetjes hebben verstrengeld door in een BOOS-uitzending voetballer Redouan El Yakoubi aan te pakken met diens Durf te Dromen-stichting. Hofman, zo stelt mediacriticus Victor Vlam, zou namelijk ‘publiekelijk verbonden zijn’ aan een directe concurrent van deze stichting. Victor Vlam verkoopt speculatie als onthulling.
Als ik ergens dól op ben als journalist, dan zijn het wel belangenverstrengelende boefjes. Of je nou een royalty-afromende bestuurder, een commissie-cashende schnabbelaar of een politicus met een verzwegen financieel belangetje bent: ik hou evenveel van jullie allemaal.
Hoe meer petjes, des te beter.
De afgelopen jaren heb ik voor diverse media - van De Groene Amsterdammer, Vrij Nederland, Follow the Money tot aan QUOTE - bij herhaling geschreven over dubbele petten in politiek en bestuurlijk Nederland. Hierdoor heb ik niet alleen zicht gekregen op wat nou wél en wat nou niet onder de noemer ‘schijn van belangenverstrengeling’ valt, maar vooral geleerd (mede dankzij een gewonnen rechtszaak versus een VVD-senator) hoe voorzichtig je te werk moet gaan.
Victor Vlam enters the chat
Toch denkt opiniemaker en zelfverklaard mediadeskundige Victor Vlam te kunnen volstaan met speculaties en suggesties. Wat is er aan de hand? Journalist Tim Hofman was enkele jaren het gezicht van onderwijsbedrijf Brainboost, dat actief is in dezelfde onderwijsmarkt als het bedrijf van profvoetballer Redouan El Yakoubi. Over El Yakoubi maakte hij in samenwerking met Follow the Money onderstaande uitzending:
Brainboost en het bedrijf van El Yakoubi zijn volgens Vlam concurrenten omdat ze allebei bijles en workshops aanbieden aan scholen. Omdat Hofman verbonden was aan Brainboost, had hij volgens Vlam een mogelijk persoonlijk óf financieel belang bij negatieve publiciteit rondom El Yakoubi. Dit mogelijke belangenconflict had Hofman openbaar moeten maken in de BOOS-uitzending. Klachten hierover zijn ingediend bij de hoofdredactie van BNN VARA, de NPO Ombudsman en de Raad voor de Journalistiek.
De beschuldiging gaat dus niet over feiten uit de BOOS-uitzending zelf (de boodschap) maar over de presentator (de boodschapper): die zou journalistiek niet onafhankelijk zijn.
Vlam bouwt zijn hele betoog op de aanname dat Tim een eigen belang diende bij het beschadigen van een concurrent. Zo zegt hij in zijn podcast:
“Tim zal hier dus hoogstwaarschijnlijk geld voor hebben gekregen.”
“Dat geeft hem een mogelijk direct belang.”
“Dat Tim daarop ingaat, begrijp ik ook nog wel. Want voor Tim is dat natuurlijk ook een manier om geld te verdienen.”
“We weten niet precies wat de belangen van Tim zijn, omdat hij daar dus geen openheid over heeft gegeven.”
Allemaal speculatie. ‘We weten niet precies wat’ is eigenlijk een synoniem voor ‘ik weet het niet precies, heb het ook niet uitgezocht maar u moet hier wel iets van gaan vinden’. Terwijl het ooit betaald zijn geweest voor promotiewerk in 2017, of het ooit hebben gehad van aandelen niets zegt over zijn belang in 2025, wanneer de uitzending werd gemaakt.
Als Vlam niet weet wat de contractuele relatie is kan hij daar geen conclusies aan verbinden. Toch deed hij dat wel (nog dezelfde avond) in de Voetbal Inside-uitzending en beweerde dat Hofman ‘ook aandelen blijkt te hebben waardoor hij feitelijk een concurrent aanpakt, dat had je moeten melden’. Hij wordt vervolgens ter plekke door de presentatrice, Hélène Hendriks, gecorrigeerd: Hofman had namelijk vóór de uitzending al via Twitter/X laten weten die aandelen al jaren niet meer te hebben. Hendriks vraagt daarom: ‘had hij die (aandelen - red) ten tijde van de uitzending?’. Vlam: ‘Die had hij niet meer’.
Dat is lastig. Want om belangen te kunnen verstrengelen, moet je die wel aantoonbaar hebben.
Het zou mogelijk hoogstwaarschijnlijk kunnen!
Je kunt namelijk niet een half uur lang in een podcast suggereren dat iemand mogelijk belangen heeft zitten te verstrengelen, daar vervolgens in een talkshow verder over te oreren, zonder eerst keihard te hebben welke belangen hij wanneer precies had. Want had Hofman een bestuursfunctie, een managementfunctie, aandelen, of was hij mede-directeur? Wat deed hij precies, en in welke periode?
Als Vlam netjes wederhoor had gevraagd (een journalistiek principe wat hij zelf nalaat terwijl hij een ander een gebrek journalistieke principes verwijt, maar vooruit), was hij daar zelf achter gekomen:
Hofman bevestigt desgevraagd over de app: hij was ooit mede-oprichter van het bedrijf Brainboost, had tot 2021 aandelen (kreeg daar ‘ongeveer 10k’ voor) en zijn gezicht staat nog op oud promotiemateriaal.
Vier jaar geleden aandelen in een bedrijf (wat je mede hebt opgericht) verkopen als je eruit stapt, is heel iets dan anno 2025 (het jaar van de uitzending) ‘een direct belang’ tegen een ‘directe concurrent’ hebben.
Daarnaast verwart Vlam reputatie met financieel belang: dat het hoofd van Hofman nog steeds circuleert op promotiemateriaal, is niet hetzelfde als een ‘direct belang’. Zoveel bekende Nederlanders verschijnen jaren later nog op promotiemateriaal nadat een samenwerking is beëindigd. Anders had Peer Mascini (‘Al het goede komt van MelkUnie koeien’) decennialang geen glas melk meer kunnen drinken op straffe van sluikreclame-beschuldigingen.
Verder draait Vlam de bewijslast om: hij weet niet precies hoe de verhouding zit tussen Hofman en Brainboost (heeft dat zelf niet nagevraagd of uitgezocht), maakt verder ook niet aannemelijk dát er sprake is van keiharde concurrentie (anders dan ‘ze verkopen allebei ongeveer hetzelfde product’) maar vindt wél dat Hofman het van te voren had moeten uitleggen (heeft Hofman ook gedaan, in de uitzending van Radio BOOS maar dat was dan weer niet te prominent genoeg).
Mijn persoonlijke favoriet in het rijtje non-bewijs-wat-heel-gewichtig-wordt-gebracht: het feit dát er een reeks klachten zijn ingediend. Vlam gebruikt het bestaan van meerdere klachten (zonder te specificeren of die niet misschien van dezelfde persoon komen) bij de BNN-VARA hoofdredactie, NPO Ombudsman en Raad voor de Journalistiek als bewijs dat het ‘wel heel serieus is wat hier wordt besproken’, hij heeft zelfs ‘de formele brieven ingezien’. Ja leuk, maar het hebben ingediend van een klacht (mogelijk dezelfde bij drie verschillende loketten), zegt niets over de gegrondheid ervan.
Vervolgens gaat Vlam in één moeite door met het aanwrijven van sinistere motieven én presenteert hij een zelfverzonnen scenario alsof het relevant is om vervolgens daaruit te concluderen dat de BOOS-uitzending helemaal niet gemaakt had kunnen worden:
“Tim heeft mogelijk belang om El Yakoubi te beschadigen.”
“En afhankelijk van wat de verhouding van Tim is ten opzichte van het bedrijf, ten tijde van de video over El Jacobi, kan deze video gewoon simpelweg niet gemaakt worden. Als Tim bijvoorbeeld een bepaald percentage van de winst krijgt elk jaar, dan kan je gewoon niet een video maken met een journalistieke reportage over een concurrent.”
De podcast zit vol ge-zou kunnen, ge-mogelijk, ge-als, ge-afhankelijk van, en ge-hoogstwaarschijnlijk. Dat klinkt heel voorzichtig (om formeel geen beschadiging te uiten) maar zorgt ervoor dat de suggestie leidend wordt in plaats van de feiten.
Zo zou het kunnen dat Victor Vlam mogelijk aandacht voor zijn eigen opiniemakerswinkeltje probeert te trekken door een publiek figuur als Tim Hofman aan te vallen. Wellicht weet Vlam dat de progressieve Hofman als een rode lap op een rellerige VI-Twitter-stier werkt en dus hoogstwaarschijnlijk een te factureren optreden in een talkshow oplevert.
Het zou kunnen. Het is mogelijk.
Bewijs heb ik niet en wederhoor heb ik ook niet gevraagd. Maar als wat ik vermoed eventueel klopt, dan zijn alle beschuldigingen die ik indirect uit hoogstwaarschijnlijk waar.
Rellen is alleen leuk als het ergens over gaat: steun mijn werk, schrijf je in, deel het artikel of overweeg een lidmaatschap!
Uiteraard is een losse bijdrage ook mogelijk!